تماس با ما

فید خبر خوان

نقشه سایت

فروشگاه فایل های دیجیتالی کمیاب

فروشگاه فایل های دیجیتالی کمیاب


اگر به یک وب سایت یا فروشگاه رایگان با فضای نامحدود و امکانات فراوان نیاز دارید بی درنگ دکمه زیر را کلیک نمایید.

ایجاد وب سایت یا
فروشگاه حرفه ای رایگان

دسته بندی سایت

پرفروش ترین ها

پر فروش ترین های فورکیا


پر بازدید ترین های فورکیا

برچسب های مهم

پیوند ها

اشتراک در خبرنامه

جهت عضویت در خبرنامه لطفا ایمیل خود را ثبت نمائید

Captcha

آمار بازدید

  • بازدید امروز : 1024
  • بازدید دیروز : 2315
  • بازدید کل : 698557

تولید بیودیزل از میکرو جلبک‌های بومی استان مازندران با استفاده از کاتالیست های آلومینا.زیرکونیا...


تولید بیودیزل از میکرو جلبک‌های بومی استان مازندران با استفاده از کاتالیست های آلومینا.زیرکونیا...

چکیده

با افزایش جمعیت، نیاز به منابع انرژی برای بشر نیز افزایش یافته است. دیزل به عنوان یک سوخت موثر، نیاز به سوخت مورد نیاز حمل و نقل را در جهان برآورده می‌سازد. بیودیزل که یک سوخت تجدید پذیر محسوب شده و اثرات مخرب زیست محیطی کمتری به وجود می‌آورد، از منابع گوناگونی تولید می‌شود که از آن میان می‌توان به گیاهان روغنی خوراکی نظیر روغن آفتاب گردان، سویا، زیتون و ...، پسماندهای کشاورزی و ریز جلبک‌ها اشاره نمود. در تحقیق حاضر، تولید بیودیزل از جلبک مد نظر قرار گرفته است چرا که، جلبک‌ها در مقایسه با سایر منابع هم میزان لیپید بیشتری در توده زیستی خود تولید می‌کنند و هم به عنوان منبع غذایی بشر مورد استفاده قرار نمی‌گیرند. در این تحقیق گونه ریز جلبک سندسموس به دلیل فراوانی آن در آب دریای خزر و در دسترس بودن آن مورد بررسی قرار گرفت. ریز جلبک‌ها در محیط کشت TMRL کشت داده شدند و اثر نور و کاهش منبع نیتروژنی بر رشد آن‌ها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که میزان نیتروژن اضافی تأثیری بر رشد ریز جلبک ندارد. اما، هنگامی که از شدت نور کم استفاده می‌شود کاهش میزان نیتروژن محیط کشت ترفندی جهت افزایش میزان توده زیستی به شمار می‌رود. مدل لجستیک با موفقیت برای پیش بینی منحنی رشد و حداکثر میزان توده زیستی مورد استفاده قرار گرفت. پس از روغن گیری از ریز جلبک‌های کشت داده شده که محتوای روغن آن‌ها 8/25% وزن خشک آن‌ها محاسبه شد، آنالیز روغن با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی صورت پذیرفت. نتایج نشان داد که در حدود 84/81% از کل اسیدهای چرب موجود در روغن ریز جلبک از اسید چرب‌های خانواده C16 و C18 تشکیل شده که برای تولید بیودیزل با کیفیت مناسب می‌باشد. در مرحله بعد سنتز کاتالیست انجام گرفت و مشخصات آن‌ها با استفاده از آزمون‌های FTIR، XRD، BET، SEM و TEM تعیین شد. سطح ویژه کاتالیست‌های گاما آلومینا زیرکونیا، آلومینای آمورف و زیرکونیا به ترتیب برابر بود با: 389، 312 و 148 متر مربع بر گرم. اندازه حفره‌ها نیز به ترتیب 243/21، 991/18 و 664/20 نانومتر محاسبه شد که نشان دهنده ساختار مزوپور کاتالیست‌های سنتز شده می‌باشد. به منظور یافتن حداکثر بازده تولید بیودیزل ابتدا پارامترهای نسبت مولی الکل به روغن، مدت زمان انجام واکنش، دمای واکنش و مقدار کاتالیست بهینه شدند. پس از یافتن شرایط بهینه، واکنش ترانس استریفیکاسیون در حضور کاتالیست‌های مختلف و در شرایط: نسبت مولی الکل به روغن برابر با 12، مدت زمان 4 ساعت، دمای 70 درجه سانتی‌گراد، مقدار کاتالیست 2% وزنی روغن، دور همزن مکانیکی 600 دور در دقیق و نسبت حجمی هگزان به متانول 2 به 5، انجام گرفت. بازده تولید بیودیزل در این شرایط برای کاتالیست‌های گاما آلومینا زیرکونیا، آلومینای آمورف و زیرکونیا به ترتیب برابر است با: 8/97، 6/94 و 5/81%. کاتالیست‌های گاما آلومینا زیرکونیا و آلومینای آمورف پس از فرایند احیا قادرند حداقل 5 بار مورد استفاده مجدد قرار گیرند.

واژه‌های کلیدی:بیودیزل، ریز جلبک، اسید چرب، کاتالیست آلومینا زیرکونیا، ترانس استریفیکاسیون

فهرست مطالب

عنوان صفحه

مقدمه1

فصل اول- مروری بر مطالعات پیشین5

1-1- مقدمه5

1-2- سوخت زیستی7

1-2-1- انواع سوخت‌های زیستی9

1-2-1-1- بیودیزل9

1-3- پیشینه تولید و استفاده از بیودیزل11

1-4- ریز جلبک‌ها و تولید سوخت‌های زیستی12

1-5- تبدیل روغن به بیودیزل18

1-6- تولید توده زیستی ریز جلبک.............................................................................................................................23

1-6-1- استخرها...................................................................................................................................................25

1-6-2- فتوبیورآکتورها..........................................................................................................................................26

1-6-3- مقایسه فتوبیوراکتور لوله‌ای و استخرهای روباز........................................................................................30

1-7- بازیابی توده زیستی ریز جلبک...........................................................................................................................31

1-7-1- روش‌های جمع آوری محصول.................................................................................................................32

1-7-1-1- روش لخته سازی و اولترا سونیک..................................................................................................32

1-7-1-2- جمع آوری با استفاده از شناورسازی.............................................................................................34

1-7-1-3- ته نشینی با استفاده از سانتریفوژ و نیروی گرانش.........................................................................34

1-7-1-4- فیلتراسیون توده زیستی................................................................................................................35

1-7-2- استخراج و خالص سازی توده زیستی ریز جلبک.....................................................................................35

1-7-3- استخراج و خالص سازی سوخت‌های زیستی...........................................................................................36

1-7-4- استخراج و خالص سازی متابولیت های جلبکی.......................................................................................37

1-8- تبدیل روغن استخراج شده از ریز جلبک به بیودیزل..........................................................................................38

1-8-1- روش‌های تولید رایج................................................................................................................................38

1-8-2- کاتالیست غیر همگن در واکنش ترنس استریفیکاسیون..........................................................................41

1-9- سابقه علمی تولید بیودیزل از ریز جلبک‌ها........................................................................................................43

1-10- بررسی میزان تولید و استفاده از بیودیزل در جهان.........................................................................................46

1-11- بررسی وضعیت ایران در تولید بیودیزل..........................................................................................................47

1-12- هدف تحقیق..................................................................................................................................................50

فصل دوم- مواد و روش انجام تحقیق.............................................................................................................51

2-1- مقدمه...............................................................................................................................................................51

2-2- انتخاب ریز جلبک.............................................................................................................................................52

2-3- محیط کشت مایع.............................................................................................................................................53

2-4- آزمایش بررسی نور و مواد مغذی.......................................................................................................................54

2-5- منحنی کالیبراسیون وزن خشک سلولی............................................................................................................55

2-6- برداشت ریز جلبک از محیط کشت و خشک کردن آن‌ها.................................................................................57

2-7- استخراج روغن از ریز جلبک خشک.................................................................................................................58

2-8- آنالیز روغن استخراج شده با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی................................................................59

2-9- ساخت کاتالیست..............................................................................................................................................61

2-9-1- سنتز کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا.....................................................................................................62

2-9-2- سنتز کاتالیست آلومینا.............................................................................................................................66

2-9-3- سنتز کاتالیست زیرکونیا..........................................................................................................................67

2-10- آنالیز تعیین مشخصات کاتالیست.....................................................................................................................68

2-11- انجام واکنش‌های ترنس استریفیکاسیون..........................................................................................................69

2-11-1- بررسی پارامترهای موثر بر فرایند ترنس استریفیکاسیون.......................................................................69

فصل سوم- بررسی و نتایج..............................................................................................................................75

3-1- مقدمه.................................................................................................................................................................75

3-2- بررسی اثر هم زمان شدت نور و میزان نیتروژن..................................................................................................75

3-3- استخراج روغن از ریز جلبک و آنالیز روغن حاصل.............................................................................................80

3-4- تعیین پارامترهای سینیتیک رشد ریز جلبک سندسموس..................................................................................83

3-5- تعیین مشخصات کاتالیست‌های سنتز شده........................................................................................................86

3-5-1- آنالیز طیف سنجی تبدیل فوریه مادون قرمز............................................................................................86

3-5-1-1- کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا......................................................................................................86

3-5-1-2- کاتالیست آلومینا...........................................................................................................................87

3-5-1-3- کاتالیست زیرکونیا.........................................................................................................................88

3-5-2- آنالیز طیف سنجی پراش اشعه ایکس......................................................................................................89

3-5-2-1- کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا......................................................................................................89

3-5-2-2- کاتالیست آلومینا...........................................................................................................................93

3-5-2-3- کاتالیست زیرکونیا.........................................................................................................................94

3-5-3- تعیین مساحت سطح و توزیع اندازه ذرات با آنالیز BET و BJH..........................................................94

3-5-4- آنالیز میکروسکوپ الکترونی روبشی کاتالیست‌های سنتز شده..............................................................103

3-5-5- آنالیز میکروسکوپ الکترونی عبوری کاتالیست‌های سنتز شده..............................................................105

3-6- واکنش ترنس استریفیکاسیون..........................................................................................................................107

3-6-1- فاکتورهای اصلی تأثیر گذار بر بازده تولید بیودیزل...............................................................................108

3-6-1-1- مقدار الکل..................................................................................................................................108

3-6-1-2- مدت زمان واکنش......................................................................................................................110

3-6-1-3- دمای واکنش..............................................................................................................................111

3-6-1-4- مقدار کاتالیست...........................................................................................................................112

3-6-2- واکنش ترنس استریفیکاسیون با روغن جلبک.......................................................................................113

3-6-3- احیا کاتالیست‌های سنتز شده...............................................................................................................118

فصل چهارم- نتیجه گیری و پیشنهادات........................................................................................................121

پیوست الف................................................................................................................................................................127

پیوست ب..................................................................................................................................................................137

پیوست ج...................................................................................................................................................................140

مراجع........................................................................................................................................................................145

فهرست شکل‌ها

عنوان صفحه

شکل (1-1): نقش فتوسنتز در تولید سوخت زیستی...................................................................................................16

شکل (1-2): تولید انرژی از توده زیستی ریز جلبک با استفاده از فرایندهای مختلف..................................................17

شکل (1-3): نمایی از استخر برای رشد ریز جلبک‌ها...................................................................................................26

شکل (1-4):فتوبیورآکتور لوله‌ای افقی جهت رشد ریز جلبک.....................................................................................28

شکل (1-5):انواع فتوبیورآکتورهای مورد استفاده جهت رشد ریز جلبک....................................................................29

شکل (1-6): واکنش ترنس استریفیکاسیون روغن و تولید بیودیزل.............................................................................39

شکل (2-1): آزمایش بررسی شدت نور بر رشد جلبک................................................................................................55

شکل (2-2): منحنی استاندارد وزن خشک سلولی در طول موج 650 نانو متر............................................................57

شکل (2-3): پودر خشک شده ریز جلبک سندسموس................................................................................................58

شکل (2-4): نمایی از دستگاه سوکسوله دیجیتال........................................................................................................59

شکل (2-5): مراحل تشکیل ژل...................................................................................................................................66

شکل (2-6): پودر کاتالیست کلسینه شده در دمای 700 درجه سانتی‌گراد.................................................................68

شکل (2-7): نمایی از راکتور جهت انجام واکنش ترنس استریفیکاسیون.....................................................................70

شکل (3-1): منحنی‌های رشد ریز جلبک سندسموس در محیط کشت TMRL با غلظت‌های نیتروژن متغیر و شدت نور ثابت 1000 لوکس..................................................................................................................................................77

شکل (3-2): منحنی‌های رشد ریز جلبک سندسموس در محیط کشت TMRL با غلظت‌های نیتروژن متغیر و شدت نور ثابت 3500 لوکس..................................................................................................................................................78

شکل (3-3): منحنی‌های رشد ریز جلبک سندسموس در محیط کشتTMRL با غلظت‌های نیتروژن متغیر و شدت نور ثابت 6000 لوکس..................................................................................................................................................79

شکل (3-4): درصد اسیدهای چرب موجود در روغن جلبک سندسموس....................................................................82

شکل (3-5): طیف FTIR کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا کلسینه شده در 700 درجه سانتی‌گراد............................87

شکل (3-6): طیف FTIR کاتالیست آلومینا کلسینه شده در 700 درجه سانتی‌گراد.................................................88

شکل (3-7): طیف FTIR کاتالیست زیرکونیا کلسینه شده در 700 درجه سانتی‌گراد...............................................89

شکل (3-8): پراش اشعه ایکس کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا...................................................................................92

شکل (3-9): پراش اشعه ایکس کاتالیست آلومینا........................................................................................................93

شکل (3-10): پراش اشعه ایکس کاتالیست زیرکونیا...................................................................................................94

شکل (3-11): ایزوترم های جذب مطابق دسته بندی آیوپاک.....................................................................................97

شکل (3-12): لوپ های هیسترزیس مطابق دسته بندی آیوپاک................................................................................98

شکل (3-13): ایزوترم جذب و واجذب نیتروژن برای کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا..................................................99

شکل (3-14): ایزوترم جذب و واجذب نیتروژن برای کاتالیست آلومینا.....................................................................100

شکل (3-15): ایزوترم جذب و واجذب نیتروژن برای کاتالیست زیرکونیا...................................................................101

شکل (3-16): نمودار توزیع اندازه ذرات کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا....................................................................102

شکل (3-17): نمودار توزیع اندازه ذرات کاتالیست آلومینا.........................................................................................102

شکل (3-18): نمودار توزیع اندازه ذرات کاتالیست زیرکونیا......................................................................................103

شکل (3-19): تصویر میکروسکوپ الکترونی روبشی کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا.................................................104

شکل (3-20): تصویر میکروسکوپ الکترونی روبشی کاتالیست آلومینا......................................................................104

شکل (3-21): تصویر میکروسکوپ الکترونی روبشی کاتالیست زیرکونیا....................................................................105

شکل (3-22): تصویر میکروسکوپ الکترونی عبوری کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا.................................................106

شکل (3-23): تصویر میکروسکوپ الکترونی عبوری کاتالیست آلومینا......................................................................106

شکل (3-24): تصویر میکروسکوپ الکترونی عبوری کاتالیست زیرکونیا....................................................................107

شکل (3-25): تأثیر نسبت مولی الکل به روغن بر بازده............................................................................................109

شکل (3-26): تأثیر مدت زمان واکنش بر بازده.........................................................................................................111

شکل (3-27): تأثیر دمای واکنش بر بازده.................................................................................................................112

شکل (3-28): تأثیر مقدار کاتالیست بر بازده.............................................................................................................113

شکل (3-29): مقایسه بین بازده تولید بیودیزل در حضور کاتالیست‌های متفاوت سنتز شده....................................114

شکل (3-30): بازده تولید بیودیزل در دفعات استفاده از کاتالیست گاما آلومینا زیرکونیا..........................................119

شکل (3-31): بازده تولید بیودیزل در دفعات استفاده از کاتالیست آلومینا...............................................................119

شکل (3-32): بازده تولید بیودیزل در دفعات استفاده از کاتالیست زیرکونیا.............................................................120

شکل (الف-1): دستگاه آنالیز FTIR.........................................................................................................................128

شکل (الف-2): دستگاه پراش اشعه ایکس..................................................................................................................129

شکل (الف-3): میکروسکوپ الکترونی روبشی مورد استفاده در تحقیق حاضر...........................................................131

شکل (الف-4): دستگاه لایه نشانی طلای مورد استفاده در تحقیق حاضر..................................................................132

شکل (الف-5): میکروسکوپ الکترونی عبوری مورد استفاده در تحقیق حاضر...........................................................133

شکل (ج-1): کروماتوگرام مربوط به محلول استاندارد................................................................................................141

شکل (ج-2): کروماتوگرام مربوط به روغن استخراج شده از ریز جلبک سندسموس..................................................143

فهرست جدول‌ها

عنوان صفحه

جدول (1-1): مقایسه ریز جلبک‌ها با سایر منابع تولید بیودیزل..................................................................................20

جدول (1-2): مقایسه خصوصیات روغن ریز جلبک‌ها با سایر روغن‌های گیاهی...........................................................23

جدول (1-3): مقایسه خواص بیودیزل حاصل از ریز جلبک، سوخت دیزل و استاندارد ASTM................................24

جدول (1-4): مقایسه روش‌های تولید در فتوبیورآکتور و استخر..................................................................................31

جدول (3-1): مقایسه محتوای روغن برخی از ریز جلبک ها........................................................................................81

جدول (3-2): پارامترهای سینیتیکی مدل لجستیک برای رشد ریز جلبک سندسموس..............................................85

جدول (3-3): خلاصه‌ای از مطالعات انجام شده برای تولید بیودیزل با استفاده از کاتالیست اسیدی.........................115

جدول (ب-1): پارامترهای سینیتیکی مدل ورهالست برای رشد ریز جلبک سندسموس...........................................139

جدول (ج-1): ترکیبات و زمان خروج مواد موجود در محلول استاندارد از ستون دستگاه GC.................................141

جدول (ج-2): ترکیبات و زمان خروج مواد موجود در روغن ریز جلبک سندسموس از ستون دستگاه GC..............144

مقدمه

پایداریو ثبات یک اصل کلیدی در مدیریت منابع طبیعی بوده که شامل در نظر گرفتن بازده عملیاتی، به حداقل رساندن تأثیرات مخرب زیست محیطی و ملاحظات اجتماعی-اقتصادی می‌باشد. با توجه به تهی شدن ذخایر جهانی سوخت‌های فسیلی و نیز انتشار گازهای گلخانه‌ای حاصل از استفاده آن‌ها، اعتماد و تکیه بر استفاده مداوم از منابع انرژی سوخت‌های فسیلی عاقلانه و منطقی به نظر نمی‌رسد. در نتیجه تحقیقات بسیار گسترده‌ای با هدف پیشرفت و تولید سوخت‌های زیستی گاز، مایع و جامد تجدید پذیر فاقد کربن به عنوان منابع انرژی جایگزین در سراسر جهان در حال انجام می‌باشد.

منابع انرژی جایگزین مربوط به سوخت‌های زیستی نسل اول که از محصولات خاکی نظیر نیشکر، چغندر قند، ذرت وکلزا بدست می‌آیند، جایگاه ویژه‌ای در بازار جهانی مواد غذایی دارند و کشت و برداشت بی رویه آن‌ها موجب کمبود آب و تخریب جنگل‌ها در سراسر جهان خواهد شد. سوخت‌های زیستی نسل دوم که از بقایای درختان جنگل و مواد لیگنوسلولزی محصولات کشاورزی و مواد غذایی غیر خوراکی حاصل می‌شوند نیز برخی از معایب سوخت‌های زیستی نسل اول را دارا می‌باشند.

بنابراین با توجه به سطح دانش و فناوریفعلی، سوخت‌های زیستی نسل سوم به ویژه سوخت‌های حاصل از ریز جلبک‌ها گزینه مناسبی برای جایگزینی سوخت‌های فسیلی می‌باشند. سوخت‌های زیستی نسل سوم معایب استفاده از سوخت‌های نسل اول و دوم را ندارند. ریز جلبک‌ها میکروارگانیسم های فتوسنتز کننده‌ای هستند که نیاز به مواد ساده‌ای (نور، قندها، دی اکسید کربن، نیتروژن، فسفر و پتاسیم) دارند و می‌توانند مقادیر انبوهی از چربی‌ها، پروتئین‌ها و کربوهیدرات‌ها را در دوره کوتاه رشدشان تولید نمایند. این محصولات می‌توانند به سوخت‌های زیستی و همچنین محصولات فرعی با ارزش تبدیل شوند.

هدف از انجام این تحقیق، تولید بیودیزل از ریز جلبک‌های بومی استان مازندران با استفاده از کاتالیست های آلومینا-زیرکونیا در مقیاس آزمایشگاهی می‌باشد. در این تحقیق بازده بالای تولید بیودیزل با استفاده از کاتالیست سنتز شده در مقایسه با سایر مطالعات نشان داده خواهد شد. نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که بیودیزل حاصل از ریز جلبک‌ها می‌تواند به تدریج جایگزین بخش قابل توجهی از سوخت‌های فسیلی شود و نیازهای رو به رشد بخش انرژی را تأمین نماید. امید است با انجام این تحقیق گامی هر چند کوچک در جهت پیشرفت فن آوری های نوین در کشور عزیزمان برداشته باشیم.

در راستای تحقق اهداف فوق، در این رساله موارد ذیل مورد بحث و بررسی قرار خواهند گرفت:

- فصل اول: تاریخچه تولید بیودیزل، کاربردهای بیودیزل، معایب و مزایای بیودیزل، روش‌های تولید بیودیزل و استفاده از جلبک‌ها به عنوان منبع اولیه تولید بیودیزل

- فصل دوم: مواد، تجهیزات مورد استفاده، روش‌های آزمایشگاهی و اندازه گیری

- فصل سوم: بررسی و بحث نتایج حاصل از آزمایش‌ها که شامل موارد زیر می‌باشد:

(1) بررسی شدت نور و کاهش منبع نیتروژنی بر رشد ریز جلبک

(2) بررسی روش استخراج روغن

(3) آنالیز روغن به دست آمده از جلبک

(4) بررسی آنالیزهای انجام شده بر روی کاتالیست‌های سنتز شده

(5) تعیین گروه‌های عاملی کاتالیست‌ها

(6) تعیین مساحت سطح و اندازه ذرات کاتالیست‌ها

(7) بررسی عکس‌های گرفته شده از سطح کاتالیست‌ها

(8) بررسی پارامترهای تأثیرگذار بر واکنش ترنس استریفیکاسیون

(9) تعیین بازده تولید بیودیزل در حضور کاتالیست‌ها

(10) بررسی احیا و استفاده مجدد از کاتالیست‌ها

- فصل چهارم: نتیجه گیری و پیشنهادات

فصل اول: مروری بر مطالعات پیشین

1-1- مقدمه

در پایان سال 2011 مصرف سالانه انرژی جهان معادل با 6/12274 میلیون تن نفت تخمین زده شد [1]. سوخت‌های فسیلی[1] 87% از مصرف انرژی جهان را تأمین می‌نمایند که در این میان سهم نفت 1/33%، زغال سنگ 3/30%، گاز طبیعی 6/23%، انرژی هسته‌ای 4/4% و هیدرو الکتریسیته 5/6% می‌باشد [1]. با توجه به پیشرفت‌های گسترده فن آوری، وجود ذخایر با پتانسیل بالا و افزایش استخراج از ذخایر جدید نظیر گاز طبیعی، گمان می‌رود که سوخت‌های فسیلی برای مدت زمان قابل ملاحظه‌ای با قیمت پایین در دسترس خواهند بود [2]. متأسفانه، تهدیدهای بالقوه تغییر آب و هوای جهانی افزایش یافته است و بخش اعظم آن مربوط به انتشار گازهای گلخانه‌ای[2] حاصل از سوختن سوخت‌های فسیلی می‌باشد [3]. تغییر شرایط آب و هوایی مذکور می‌تواند تبعات بزرگی برای طبیعت و بشر به وجود آورد [4]. در نتیجه استفاده پایدار از سوخت‌های فسیلی از نقطه نظر محدود بودن منابع آن‌ها و نیز اثرات منفی انتشار دی اکسید کربن منطقی به نظر نمی‌رسد.

سوخت‌های فسیلی بزرگ‌ترین توزیع کننده گازهای گلخانه‌ای در زیست کره[3] می‌باشند و در پایان سال 2011 انتشار گاز دی اکسید کربن حاصل از احتراق این سوخت‌ها 578/32 گیگا تن بوده است [5]. فرایندهای طبیعی قادرند تنها حدود 12 گیگا تن گاز دی اکسید کربن را حذف نمایند. در نتیجه راهکارهای مناسب برای خنثی نمودن دی اکسید کربن اضافی مورد نیاز می‌باشد [6]. با افزایش گازهای گلخانه‌ای که قسمت اعظم تولید آن به دلیل مصرف زیاد سوخت‌های فسیلی برای حمل و نقل، تولید الکتریسیته و تولید انرژی گرمایی است، اهمیت ابداع و توسعه تکنیک‌های کاهش آلودگی و ایجاد سیاست‌هایی برای به حداقل رساندن اثرات گرمایش زمین افزایش یافته است. به عنوان مثال پروتکل کیوتو در سال 1997 عامل کاهش 2/5% میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای نسبت به سال 1990 بوده است [7].

بنابراین نیاز به افزایش استراتژی‌های جهانی به منظور امنیت انرژی و کاهش انتشار گاز دی اکسید کربن امری ضروری و اجتناب ناپذیر می‌باشد که برجسته‌ترین این استراتژی‌ها شامل نیاز به: افزایش بازده انرژی (کاهش انرژی مصرفی برای تولید هر محصول یا فرایند)، افزایش استفاده از انرژی فسیلی پاک (استفاده از سوخت‌های فسیلی و جداسازی گاز دی اکسید کربن از گازهای خروجی و تزریق آن به ذخایر زیر زمینی) و افزایش استفاده از انرژی‌های تجدید پذیر (رشد منابع انرژی فاقد دی اکسید کربن) می‌باشند.

در سال‌های اخیر استفاده از سوخت‌های زیستی مایع در بخش حمل و نقل رشد جهانی چشمگیری داشته است [8]. سوخت‌های زیستی نسل اول[4] که اکنون سطح اقتصادی تولید را نیز بدست آورده‌اند، غالباً از محصولات خوراکی و روغنی مانند کلزا، نیشکر، چغندر قند، ذرت [9] و نیز روغن گیاهان و چربی حیوانات با استفاده از فن آوری های مرسوم استخراج می‌شوند [10]. رشد تولید و مصرف سوخت‌های زیستی ادامه خواهد یافت اما مرتفع ساختن کل نیازهای بخش حمل و نقل به دلیل رقابت این دسته از سوخت‌ها با غذا و فیبر برای استفاده از زمین‌های زراعی، ساختار منطقه‌ای بازار، فقدان فعالیت‌های کشاورزی برنامه ریزی شده در کشورهای در حال توسعه، نیاز به آب و کود زیاد و حفظ تنوع زیستی، امکان پذیر نخواهد بود [11].

استفاده از سوخت‌های زیستی نسل اول مجادلات بسیاری را غالباً به دلیل اثر آن‌ها بر بازار جهانی مواد غذایی و امنیت غذایی به خصوص در کشورهایی با اقتصاد آسیب پذیر ایجاد کرده است و در نتیجه ابهامات زیادی در ارتباط با پتانسیل آن‌ها برای جایگزینی سوخت‌های فسیلی و تداوم تولید آن‌ها ایجاد شده است [12]. در حال حاضر، حدود 1% (14 میلیون هکتار) از زمین‌های زراعی جهان به منظور تولید سوخت‌های زیستی مورد استفاده قرار می‌گیرند که این تنها 1% سوخت بخش حمل و نقل را تأمین می‌نماید.

پیدایش نسل دوم سوخت‌های زیستی[5] در راستای تولید سوخت از تمام اجزای گیاه یا پسماندهای کشاورزی و یا ضایعات صنایع چوبی به جای محصولات غذایی می‌باشد [12]. اما، فن آوری تبدیل در اغلب قسمت‌ها هنوز به مقیاس استخراج تجاری نرسیده است [9].

استفاده از منابع سوخت‌های زیستی در صورتی از لحاظ اقتصادی و تکنیکی مناسب است که شرایط زیر را داشته باشد [13]:

- قیمت آن‌ها کمتر و یا قابل رقابت با سوخت‌های فسیلی باشد.

- نیاز به زمین زراعی کمی داشته باشد.

- موجب بهبود کیفیت هوا شود (حذف یا کاهش میزان دی اکسید کربن) و

- نیاز به حداقل میزان آب داشته باشد.

بهره برداری از ریز جلبک‌ها این شرایط را فراهم ساخته و در نتیجه نقش چشمگیری در برآورده نمودن نیازهای بخش انرژی خواهند داشت. شایان ذکر است که استفاده از ریز جلبک‌ها برای تولید سوخت‌های تجدید پذیر مزایای زیست محیطی نیز به همراه خواهد داشت [7].

1-2- سوخت زیستی

سوخت زیستی[6] به نوعی سوخت مایع یا گازی اطلاق می‌گردد که از توده زیستی[7] به دست می‌آید. اصطلاح توده زیستی به چوب، پسماندهای کشاورزی، گونه‌های گیاهی با دوره زندگی کوتاه، پسماند چوب، باگاس[8]، پسماندهای صنعتی، پسماندهای کاغذی، پسماندهای جمع آوری شده توسط شهرداری، خاک اره، علف، پسماندهای حاصل از فرآیندهای کاغذی، تأسیسات آبی، پسماندهای حیوانی، جلبک و ... اطلاق می‌شود. توده زیستی مانند انرژی خورشیدی به یک میزان در مواد شیمیایی و مواد حیوانی ذخیره می‌شود و جزو گرانبهاترین و متنوع‌ترین منابع موجود در زمین می‌باشد. توده زیستی یک عبارت ساده است و برای همه مواد آلی که از گیاهان، درختان و جلبک‌ها مشتق می‌شوند، به کار می‌رود. منشا سوخت‌های فسیلی را نیز می‌توان توده زیستی نامید زیرا آن‌ها از بقایای گیاهانی که میلیون‌ها سال پیش رشد کردند، به وجود آمده‌اند [14]. اجزای توده زیستی عبارتند از: سلولز[9]، همی سلولز[10]، لیگنین[11] و عصاره‌های: لیپیدها، پروتئین‌ها، شکرهای ساده، نشاسته‌ها، آب، هیدرو کربن‌ها، خاکستر و دیگر ترکیبات. چوب و اشکال دیگر توده زیستی، یکی از منابع اصلی انرژی تجدید پذیر می‌باشند [15]. برای استفاده از توده زیستی سه روش وجود دارد:

ü سوختن، برای تولید گرما و الکتریسته

ü تبدیل توده زیستی به سوخت‌های گازی شکل مانند: متان، هیدروژن و منوکسید کربن

ü تبدیل توده زیستی به سوخت‌های مایع، موسوم به سوخت زیستی

میزان نشر مواد آلاینده از احتراق توده زیستی معمولاً کمتر از سوخت‌های فسیلی بوده و علاوه بر آن، استفاده و بهره برداری تجاری از توده زیستی می‌تواند مشکلات مربوط به دفن و مصرف صحیح زباله‌ها در صنایع مختلف از جمله جنگلداری و تولیدات چوب، فرآوری مواد غذایی و به خصوص ضایعات جامد شهری را در مراکز شهری حذف کند یا کاهش دهد [16].

1-2-1- انواع سوخت‌های زیستی

بیواتانول،بیومتانول،بیودیزلوسوخت‌های گازی مانند هیدروژن زیستی و بیوگاز (متان) از انواع
سوخت‌های زیستی هستند [17]. آلودگی‌های زیست محیطی ناشی از مصرف سوخت‌های فسیلی وهمچنینمحدودبودنذخایراین نوع سوخت‌هاسببشدهتاانرژیحاصلاز سوخت‌هایزیستی،بیشازپیشموردتوجهقرار گیرد. سوخت بیودیزلو بیواتانول،از مهم‌ترینسوخت‌هایزیستیهستندکه می‌توان ازآن‌هادر صنعت حمل ونقلاستفاده نمود [18, 19].بیودیزل جایگزینتجدید پذیری برایسوخت‌هایدیزلسنتییامعدنیاستکه معمولاًاز روغن گیاهانی مانندکانولا، سویا و آفتاب گردان بدست می‌آید. بیواتانولنیزنوعی سوخت جایگزینالکلی برایبنزیناستکهازمحصولاتنشاسته دارو قندیمانند گندم،ذرت،نیشکرو چغندر قند تولید می‌شود. ایننوعسوختدرموتورهایمعمولی بادرصدکمودر موتورهایتغییریافتهبا درصد بالاتر مورداستفادهقرارمی‌گیرد [20].

1-2-1-1- بیودیزل

بیودیزل بر اساس استاندارد[12]ASTM عبارت است از مونو آلکیل استرهای[13] اسید چرب[14] زنجیره بلند حاصل از روغن‌های گیاهی و یا چربی حیوانات [21].

به واسطه شباهت بسیار زیاد سوخت حاصل و پترودیزل و همچنین به علت زیستی بودن منابع تولید آن، نام این سوخت از دو بخش "بیو" و "دیزل" تشکیل شده است؛ لذا در نهایت این سوخت با عنوان بیودیزل معرفی شده است. چندین روغن گیاهی از قبیل: روغن آفتاب گردان، روغن نخل، روغن کلزا، روغن سویا، روغن پنبه دانه، روغن ذرت و اسیدهای چربشان، به عنوان نمونه‌هایی از روغن گیاهی هستند که می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند [22]. بخش عمده این روغن‌ها تری گلیسیریدها هستند؛ لذا در اثر انجام واکنش برای تولید بیودیزل، علاوه بر استر محصول ارزشمند دیگری به نام گلیسیرین نیز حاصل می‌شود. منابع دیگر بیودیزل عبارتند از مغز بادام، جو، نارگیل، روغن ماهی، بادام زمینی، درخت غار[15]، ریز جلبک‌ها[16]، جو صحرایی، بذر خشخاش، برنج، کنجد، ذرت، بذر توتون، گندم، باباسو[17]، جاتروفاو کرانجا[18] [23].

روغن سویا در ایالات متحده آمریکا به عنوان نخستین منبع روغن مصرفی برای بیودیزل می‌باشد. در اندونزی و مالزی از روغن نخل برای تولید بیودیزل استفاده می‌شود. در اروپا، بذر کلزا به عنوان عمومی‌ترین روغن مصرفی در تولید بیودیزل می‌باشد. در جنوب شرقی آسیا و هندوستان بیشتر از درخت جاتروفا برای تولید بیودیزل استفاده می‌شود [24].

بیودیزل ترکیبی از بیودیزل خالص آمیخته شده با پترودیزل است. ترکیب‌های بیودیزل به صورت BXX نشان داده می‌شوند. XX نشان دهنده میزان بیودیزل در ترکیب (بیودیزل خالص و پترودیزل) است (80B، ترکیبی از 80 درصد بیودیزل و 20 درصد پترودیزل است) [25, 26]. بیودیزل در موتورهای تراکم احتراقی موجود در بازار اعم از سبک تا سنگین همانند سوخت‌های نفتی استفاده می‌شود و نیازی به هیچ‌گونه تغییر در ساختار موتور وجود ندارد.یکی از تفاوت‌های اساسی بین ترکیباتبیودیزلو پترودیزل در محتوای اکسیژن آن‌هاست. میزان اکسیژن موجود در پترودیزل صفر استدرحالیکه بیودیزل حاوی 12-10% وزنی اکسیژن است که باعث کاهش دانسیته انرژیوانتشارذرات معلق می‌شود. بهعلاوه میزان گوگرد موجود در بیودیزل حداکثر ppm10 استکهدرصد آلایندگی آن نسبت به پترودیزل مصرفی که حداقل حدود ppm 50 (پترودیزل اروپا) گوگرددارد به مراتب کمتر است [27].گوگرد موجود در سوخت، در سیستم اگزوز موتور به اکسیدهای گوگرد و سپسبخشی ازآن به اسید سولفوریک تبدیل می‌شود. پترودیزل معمولاً 40-20% حجمی، ترکیبات آروماتیک دارد که باعث افزایش انتشار آلاینده‌هایمختلفمی‌شوددر حالی که بیودیزل اساساً عاری از آروماتیک‌هاست [28, 29].

افزایش ایمنی و کاهش بو و دودهتولیدیدر هنگام استفاده و افزایش روانکاری موتور از دیگر مزایای استفاده از بیودیزل در موتورهای احتراق داخلی می‌باشد. استفاده از بیودیزل همچنین بازارجدیدیبرای کشاورزان و تولید کنندگان دانه‌های روغنی ایجاد می‌کند. اینسوختمی‌تواندبدون ایجادتغییردربویلرها،ماشین‌هایگرماییو موتورهای درون‌سوزبهجای سوخت دیزلبه کار رود [30].

1-3 پیشینه تولید و استفاده از بیودیزل

برای اولین بار در سال 1900 میلادی، رادولف دیزل روغن بادام زمینی را به صورت مستقیم
به عنوان جایگزین دیزل پایه نفتی (پترودیزل) در موتور دیزل مورد استفاده قرار داده و عملکرد آن را در نمایشگاه بین‌المللی پاریس در معرض نمایش قرار داد. در سال‌های 1912-1911 او موفق به اثبات امکان پذیری استفاده از انواع دیگر روغن‌های نباتی در جایگزینی با سوخت دیزل شد [31]. با این وجود، در سال‌های بعد به واسطه توسعه سریع فرآیندهای پالایش نفت خام، ارزان بودن این مواد در مقایسه با سوخت‌های گیاهی و افزایش تقاضای سوخت دیزل، به‌کارگیری یکی از محصولات جانبی این فرآیندها (پترودیزل)، جایگزین استفاده از بیودیزل شد. البته در سال‌های 1940-1930 و به ویژه در مواقع اضطراری نظیر جنگ جهانی، استفاده از این دسته از سوخت‌ها مجدداً مورد بررسی قرار گرفت[32]. در سال 1973 میلادی با شروع جنگ اعراب و رژیم صهیونیستی، قیمت نفت خام به شدت افزایش یافته و در نتیجه برخی از کشورها شروع به مطالعه و تولید این سوخت از مواد خام با روش‌های اقتصادی نمودند. ولی این تلاش‌ها با کاهش دوباره قیمت نفت، کاهش یافت تا اینکه در سال 1979 بحران نفتی دیگری به وجود آمد و دوباره بیودیزل به عنوان سوخت جایگزین مورد توجه قرار گرفت. علاوه بر این آلاینده‌های خروجی از اگزوز موتورهای دیزل از دیگر دلایلی است که استفاده از این سوخت‌های زیستی را توجیه می‌کند [32]. در موارد فوق، روغن‌ها به صورت خام مورد استفاده قرار گرفتند. با وجود سادگی استفاده مستقیم از روغن‌ها به عنوان سوخت، وجود ویژگی‌هایی نظیر گرانروی بالا، ترکیبات اسیدی، تشکیل زود هنگام مواد صمغی و پلیمری، تشکیل کک به واسطه عدم احتراق کامل و خوردگی زیاد مهم‌ترین عواملی هستند که استفاده از این روش را محدود می‌کند. تحقیقات بسیاری برای ساخت و توسعه مشتقات روغن‌های گیاهی در جهت دست یافتن به گرانروی پایین انجام پذیرفته است و تا کنون چهار فرایند اصلی برای رسیدن به این منظور مورد آزمایش قرار گرفته‌اند. این چهار روش عبارتند از: رقیق سازی، پیرولیز، میکرو امولسیون و ترنس استریفیکاسیون [33] که در بخش‌های آینده به تشریح متداول‌ترین روش یعنی ترنس استریفیکاسیون خواهیم پرداخت.

1-4- ریز جلبک‌ها و تولید سوخت‌های زیستی

ریز جلبک‌ها ارگانیسم‌های فتوسنتز کننده میکروسکوپی هستند که در دریاها و آب‌های شیرین یافت می‌شوند. واژه ریز جلبک تمام میکرو ارگانیسم‌های تک سلولی و چند سلولی را در بر می‌گیرد که شامل ریز جلبک‌های پروکاریوت[19] مانند سیانوباکترها[20] و ریز جلبک‌های یوکاریوت[21] می‌باشد. جلبک‌ها به عنوان یکی از قدیمی‌ترین گونه‌های موجود زنده شناخته می‌شوند [34]. جلبک‌ها گیاهان اولیه هستند که فاقد ریشه، ساقه و برگ بوده و حاوی کلروفیل a به عنوان رنگدانه ابتدایی فتوسنتز می‌باشند [35]. سلول‌های پروکاریوت فاقد غشا دور اندامک های (پلاستیدها، میتوکندری، هسته، اندام‌های گلژی و تاژک‌ها) خود هستند و بیشتر به گروه باکتری‌ها شباهت دارند تا جلبک‌ها. سلول‌های یوکاریوت اندامک های فوق را داشته و از این طریق اعمال سلولی را کنترل نموده و اجازه زنده ماندن و رشد کردن به جلبک می‌دهند. یوکاریوت ها بر اساس ویژگی‌هایی نظیر رنگدانه ها، چرخه زندگی و ساختار سلولی طبقه بندی می‌شوند [36]. مهم‌ترین این طبقه بندی‌ها عبارتند از: جلبک سبز[22]، جلبک قرمز[23] و دیاتومه ها[24]. جلبک‌ها می‌توانند اتوتروف[25] یا هتروتروف[26] باشند. جلبک‌های اتوتروف فقط به ترکیبات غیر آلی مانند دی اکسید کربن، نمک‌ها و یک منبع انرژی نوری برای رشد احتیاج دارند در حالی که هتروتروف ها عمل فتوسنتز انجام نمی‌دهند و در نتیجه به ترکیبات آلی و مواد مغذی به عنوان منبع انرژی نیازمندند. برخی از گونه‌های جلبکی میکستروف[27] می‌باشند یعنی هم قادرند عمل فتوسنتز انجام دهند و هم از مواد مغذی آلی استفاده نمایند [35]. عمل فتوسنتز، کلیدی برای زنده ماندن جلبک‌های اتوتروف می‌باشد؛ آن‌ها تشعشعات خورشیدی و دی اکسید کربن جذب شده توسط کلروپلاست را به آدنوزین تری فسفات[28] (واحد انرژی در سطح سلولی) و اکسیژن تبدیل می‌کنند. سپس این دو ماده در تنفس سلولی برای تولید انرژی و رشد سلولی مورد استفاده قرار می‌گیرند [34]. مکانیسم فتوسنتز جلبک‌ها به علت ساختار سلولی ساده به گیاهان خشکی شبیه است. از آنجایی که آن‌ها در محیط آبی غوطه‌ور هستند و دسترسی کافی به آب، دی اکسید کربن و سایر مواد مغذی دارند، عموماً در تبدیل انرژی خورشیدی به توده زیستی کارآمدتر می‌باشند. همچنین عدم وجود ساختارهای غیر فتوسنتز کننده (ریشه، ساقه، ...)، ریز جلبک‌ها را با محیط آبی سازگار می‌کند [37]. به نظر می‌رسد که در حال حاضر ریز جلبک‌ها تنها راه تولید سوخت زیستی تجدید پذیر را ارائه می‌دهند [38, 39].همچنین سوخت‌های زیستی نسبت به سایر محصولات تولید کننده سوخت زیستی متداول احتمالاً تأثیر کمتری بر روی محیط و منابع جهانی غذا دارند. توده‌های زیستی ریز جلبکی در مقایسه با سوخت زیستی گیاهی، مقدار کالری بیشتر، گرانروی پایین‌تر و چگالی کمتر دارند. این ویژگی‌ها و نیز خصوصیاتی نظیر بافت پرچربی ذاتی آن‌ها، قابلیت تولید به صورت نیمه پایدار و سازگاری با شرایط آب و هوایی متنوع [40]، ریز جلبک‌ها را برای تولید سوخت‌های زیستی نسبت به مواد لیگنوسلولزی مناسب‌تر می‌سازد [41].

یک وجه تمایز بارز جلبک‌ها در مقایسه با سایر مواد خام پیشرفته، طیف گونه‌های در دسترس برای تولید سوخت زیستی می‌باشد. گونه‌های متنوعی می‌توانند برای بهینه سازی تولید سوخت‌های زیستی مختلف انتخاب شوند. جلبک‌ها می‌توانند طیفی متنوع از تولیدات با ارزش تولید می‌نمایند نظیر غذا، ترکیبات مغذی، اسیدهای چرب امگا 3، غذای حیوانات، منابع انرژی (شامل سوخت جت‌ها، سوخت هواپیماها، دیزل‌های زیستی، بنزین و اتانول زیستی)، کودهای آلی، پلاستیک‌های زیست تخریب پذیر، پروتئین‌ها، رنگدانه ها، داروها ، مواد دارویی و واکسن‌ها [42, 43].

ریز جلبک‌ها به زودی به یکی از مهم‌ترین محصولات سوختی تجدید پذیر تبدیل می‌شوند [44]. مزیت اصلی ریز جلبک‌ها عبارتند از [36, 45-47]:

  • بازده تبدیل فوتون بالاتر (تقریباً 3-8% در مقابل 5/0% برای گیاهان خاکی)؛ که موجب افزایش بازده توده زیستی در هکتار و افزایش نرخ رشد می‌باشد (برای مثال 1-3 برابر در روز)
  • ظرفیت تجزیه دی اکسید کربن بالاتر
  • ریز جلبک قادر است در محیط مایع رشد کند و از نمک و جریان‌های فاضلاب استفاده کند (آب شور دریا/ آب شور/ آب ساحلی)، در نتیجه استفاده از آب شیرین را کاهش می‌دهد.
  • ریز جلبک از نیتروژن و فسفر منابع متنوع فاضلاب (برای مثال هرز آب‌های کشاورزی، فاضلاب‌های تغلیظ فراوری مواد غذایی دامی و فاضلاب‌های شهری) استفاده می‌کند که یک مزیت برای تصفیه زیستی فاضلاب می‌باشد.
  • از مناطق حاشیه‌ای که برای کشاورزی نامناسبند (برای مثال مناطق کویری و ساحلی) استفاده می‌کند و در نتیجه با زمین‌های قابل کشت برای تولید مواد غذایی رقابت نمی‌کند.
  • تولید آن فصلی نمی‌باشد و می‌تواند تقریباً در تمام سال برداشت شود.
  • محیط کشت آن را می‌توان به منظور تولید مقدار بیشتری از مواد خام (روغن، نشاسته، توده زیستی) دست‌کاری نمود.
  • سیستم‌های تولید توده زیستی جلبک می‌توانند به سادگی با سطوح متفاوت از روش‌های عملکردی و تکنولوژیکی سازگار شوند.
  • جلبک‌ها را می‌توان بدون استفاده از کود و ضد آفت‌ها کشت داد در نتیجه، میزان فاضلاب و آلودگی کمتر می‌شود.
  • زمانی که از ریز جلبک‌ها برای تولید سوخت زیستی استفاده می‌شود، نیترو اکسیدهای آزاد شده به حداقل می‌رسند [46]
  • می‌توانند تأثیرات محیطی، همانند قطع درختان جنگلی را به حداقل برسانند
  • تبدیل نور به انرژی شیمیایی در ریز جلبک‌ها می‌تواند مسئول سنتز دامنه وسیعی از سوخت‌ها باشد از قبیل [48, 49]: پروتون‌ها و الکترون‌ها (برای هیدروژن سوختی)؛ قندها و نشاسته (برای بیواتانول)، روغن‌ها (برای دیزل زیستی) و توده زیستی (برای BTL و بیومتان). تمام این محصولات از طریق فرایندهای شیمیایی زیستی، شیمیایی حرارتی، فرآیندهای احتراق مستقیم و شیمیایی به وجود می‌آیند. نمایی از محصولات تولیدی و روش‌های تولید آن‌ها در شکل‌های (1-1) و (1-2) آمده است.

شکل (1-1): نقش فتوسنتز در تولید سوخت زیستی [50

شکل (1-2): تولید انرژی از توده زیستی ریز جلبک با استفاده از فرایندهای مختلف [7

روش‌های بالقوه متعددی برای تبدیل توده زیستی جلبک به سوخت‌ها وجود دارد. این مسیرها به سه دسته عمومی زیر طبقه بندی می‌شوند [51, 52]:

(1) آن‌هایی که عصاره جلبک را (برای مثال چربی‌ها، کربوهیدرات‌ها) برای به دست آوردن مولکول‌های سوخت (برای مثال بیودیزل، بیواتانول) فرآوری می‌کنند؛ (2) آن‌هایی که تمام توده زیستی جلبک را برای به دست آوردن مولکول‌های سوخت فرآوری می‌کنند؛ و (3) آن‌هایی که بر تولید مستقیم سوخت از جلبک بدون نیاز به عصاره گیری تمرکز دارند.

با وجود اینکه ریز جلبک‌ها به دلیل قابلیت تولید کنندگی بسیار بالا در مقایسه با گیاهان متداول تولید کننده انرژی به عنوان ماده خام بعدی برای سوخت‌های زیستی در نظر گرفته شده‌اند، اما محدودیت‌های زیادی که در ارتباط با برداشت، خشک کردن و استخراج روغن وجود دارد، تولید صنعتی سوخت‌های زیستی ریز جلبکی را به تأخیر انداخته است.

1-5- تبدیل روغن به بیودیزل

از آنجایی که تمام ماشین آلات صنعتی مورد استفاده برای کشاورزی، حمل و نقل و تجارت بر پایه دیزل هستند، بیودیزل به عنوان یکی از مهم‌ترین سوخت‌های زیستی در دسترس به طور واقعی در حال گسترش است. در دهه گذشته، صنعت بیودیزل به طور جهانی رشد عظیمی داشته، به طوری که تولید آن در هر دو سال بیش از دو برابر شده است. بیودیزل بیشترین سهم را به عنوان سوخت زیستی مایع تولید شده در اتحادیه اروپا با سهم بازار 5/79% در سال 2004 در اختیار دارد [53].

بیودیزل معمولاً از گیاهان روغنی، همانند دانه‌های کلزا، سویا، آفتاب گردان و نخل [54, 55] از طریق فرایند ترنس استریفیکاسیون روغن‌های آن‌ها با الکل‌های زنجیره کوتاه، به طور عمده متانول، تولید می‌شود. بیودیزل سوختی پاک است و همچنین می‌تواند به عنوان یک جایگزین و یا ماده افزودنی به دیزل مورد استفاده قرار گیرد، زیرا از لحاظ فیزیکی و ویژگی‌های سوختی شبیه به هم و سازگار هستند. اما، فشار فزاینده بر زمین‌های قابل کشت که در حال حاضر برای تولید غذا مورد استفاده قرار می‌گیرند می‌تواند به کمبود مواد غذایی در دنیا منجر شود مخصوصاً در کشورهای در حال توسعه که در حال حاضر تقریباً بیش از 800 میلیون نفر (بدون در نظر گرفتن چین) در آن‌ها از گرسنگی و سوءتغذیه رنج می‌برند [9].

منابع کنونی بیودیزل حاصل از گیاهان روغنی همراه با مقادیر اندکی چربی حیوانی و روغن سرخ کردنی زائد، تنها 3/0% (تقریباً 12 میلیون تن در 2007) از مصرف جهانی روغن [1] را تحت پوشش قرار می‌دهد، این تخمین بازدهی نامناسب و ناکافی بودن این منابع را آشکار می‌سازد [38].

در حال حاضر، در حدود 8% از تولیدات روغن با پایه نباتی به عنوان بیودیزل استفاده می‌شود و تقریباً باعث افزایش در قیمت گیاهان روغنی طی چند سال اخیر شده است. این مقدار حتی نمی‌تواند نیازهای فعلی و آتی برای سوخت‌های مورد نیاز شبکه حمل و نقل را برآورده سازد. در حال حاضر به دلیل کمبود مواد خام، صنعت تولید بیودیزل جهانی بسیار پایین‌تر از ظرفیت عمل می‌کند [39]. سوخت‌های زیستی نسل دوم و سوم از مواد خام غیر خوراکی مشتق می‌شوند؛ برای مثال، ریز جلبک‌ها و سایر منابع میکروبی، توده زیستی لیگنوسلولزی، ساقه برنج (شلتوک) و اترهای زیستی. متخصصان بین‌المللی و قانون گذاران پیش بینی می‌کنند که این منابع نقشی حیاتی در ساختن آینده‌ای با محیط زیست پاک داشته باشند و انتخابی بهتر از نقطه نظر امنیت غذا و انرژی خواهند بود [56].

رشد سریع سوخت‌های جایگزین تجدید پذیر فاقد کربن، ریز جلبک‌ها را به یکی از اصلی‌ترین منابع برای سوخت‌های زیستی در آینده تبدیل کرده است، که می‌تواند تنها موردی باشد که با تقاضای جهانی برای سوخت شبکه حمل و نقل هم‌خوانی داشته باشد [57, 58]. گرچه میزان روغن بدست آمده از ریز جلبک‌ها وابسته به نوع و گونه آن‌ها می‌باشد، نویسندگان متعددی ابراز داشته‌اند که اساساً روغن حاصل از جلبک نسبت به آنچه که از گیاهان روغنی گرفته می‌شود بیشتر است. تیکل [59] امکان تولید حدود 30 تن بیودیزل در هکتار در سال، با استفاده از دیاتومه های حاوی 50% وزنی روغن، با در نظر گرفتن میانگین تولید 50گرم در متر مربع در روز را ارائه نمود، در حالی که با توجه به کشت دانه‌های کلزا، میانگین تولید ده برابر کمتر است (3 تن در هکتار در سال). بازده تولیدکنندگی و هم مقادیر حجم روغن، تقریباً خوش‌بینانه هستند و تا این زمان به دست نیامدند.

در جدول (1-1) مقایسه‌ای بین میزان تولید روغن و بیودیزل منابع روغنی متفاوت آمده است. مطالعات زیادی صورت گرفته تا هزینه تولید روغن جلبک را از مزارع در مقیاس بالا محاسبه نماید [60]. با اینکه حوزه بررسی جلبک همچنان در دوران ابتدایی خود به سر می‌برد و باید مطالعات بیشتری برای کاهش هزینه‌ها و ارتقاء کارایی انجام شود، اما سیستم‌های تولید بیودیزل ریز جلبکی، حتی با استفاده از راهکارهای موجود با فناوریپایین می‌تواند از لحاظ اقتصادی تقریباً مناسب باشد [39].

از میان گونه‌های مختلف ریز جلبکی گونه‌هایی نظیر کلرلا ولگاریس[29]، اسپیرولینا ماکسیما[30]، کلامیدوموناس رینهارتی[31]، نانوکلروپسیس[32]، نئوکلریس اولئوباندانس[33]، سندسموس ابلیکوس[34]، نیتسشیا[35]، شیزوکیتریوم[36]، کلرلا پروتوتکوئید[37]، دونالیلا ترتیولکتا[38] توسط بسیاری از محققان مورد آزمایش قرار گرفتند تا بهترین تولید کنندگان لیپید از نقطه نظر کمیت (میزان تولید کنندگی

جدول (1-1): مقایسه ریز جلبک‌ها با سایر منابع تولید بیودیزل [50]

تولید بیودیزل

(هکتار سال/ کیلوگرم)

زمین مورد استفاده

(کیلوگرم بیودیزل/ سال متر‌مربع)

بازده روغن

(هکتار سال/لیتر)

میزان روغن دانه

(درصد وزنی توده زیستی)

منبع گیاهی

152

66

172

44

ذرت

321

31

363

33

شاهدانه

562

18

636

18

سویا

656

15

741

28

جاتروفا

809

12

915

42

کاملینا

862

12

974

41

کلزا

946

11

1070

40

آفتاب گردان

1156

9

1307

48

کرچک

4747

2

5366

36

نخل

51927

2/0

58700

30

ریز جلبک

(میزان روغن کم)

86515

1/0

97800

50

ریز جلبک

(میزان روغن متوسط)

121104

1/0

126900

70

ریز جلبک

(میزان روغن زیاد)

توده زیستی و محتوای لیپید) و کیفیت (ترکیب اسیدهای چرب) به عنوان منبع روغن برای تولید

بیودیزل انتخاب شوند [13, 61-64].

ترکیب اسیدهای چرب توده زیستی یک ریز جلبک نمونه به طور عمده مخلوطی از اسیدهای چرب غیر اشباع نظیر پالمیتولئیک اسید (16:1C)، اولئیک اسید (18:1C)، لینولئیک اسید (18:2C) و لینولنیک اسید (18:3C) می‌باشد. اسیدهای چرب اشباع نظیر پالمیتیک اسید (16:0C) و استئاریک اسید (18:0C) نیز به مقدار جزئی در ریز جلبک وجود دارد. تحت فشار اعمال شده توسط محرک‌های محیطی شیمیایی و فیزیکی، می‌توان تغییراتی در سنتز و تراکم مقدار گلیسیرید[39] و همچنین در ترکیب لیپید و اسیدهای چرب ایجاد نمود.

زمانی که سلول‌ها در معرض شرایط محیط کشت نا مطلوب، همانند اکسیداسیون نوری و یا کمبود مواد مغذی قرار می‌گیرند مقدار لیپید آن‌ها به میزان قابل توجهی (دو یا سه برابر) افزایش می‌یابد [57, 58]. ترکیب اسید چرب نیز می‌تواند با توجه به وضعیتفیزیولوژیکی و شرایط کشت هم از لحاظ کیفی و هم کمی تغییر کند.

محرک‌های شیمیایی اصلی، کمبود مواد مغذی (نیتروژن، فسفر، سولفور، سیلیکون برای دیاتومه ها)، شوری و pH می‌باشند. محرک‌های فیزیکی اصلی دما و شدت نور هستند؛ که عامل اولی می‌تواند ترکیب اسید چرب را با افزایش دادن اسیدهای چرب غیر اشباع از طریق کاهش دما و برعکس اصلاح نماید [65]. شدت نور کم به شکل گیری لیپیدهای قطبی منجر می‌شود، در حالیکه شدت نور زیاد مقدار کل لیپید قطبی را با افزایش هم‌زمان مقدار چربی‌های ذخیره شده خنثی که به طور عمده شامل ‌تری گلیسیریدها می‌باشند، کاهش می‌دهد [66, 67]. نور ضعیف لیپید را به سمت تشکیل اسیدهای چرب اشباع نشده با چند پیوند دوگانه[40] پیش می‌برد در حالیکه نور زیاد به سنتز بیشتر اسیدهای چرب اشباع و غیر اشباع مونو که عموماً لیپیدهای خنثی را می‌سازند منجر می‌شود [68]. علاوه بر عوامل شیمیایی و فیزیکی، فاز رشد و یا مسن شدن یا پیری محیط کشت نیز بر مقدار تری گلیسیرید و ترکیب اسید چرب تأثیر می‌گذارد. همچنین، مقدار لیپید و ترکیب اسید چرب طی چرخه رشد، معمولاً با افزایش در مقدار تری گلیسیرید در فاز ساکن در معرض تغییر قرار دارند. محیط کشت پیر نیز مقدار لیپید سلول‌ها را، با یک افزایش قابل توجه در اسید چرب اشباع یا غیر اشباع مونو، و کاهش در اسیدهای چرب اشباع نشده با چند پیوند دوگانه افزایش می‌دهد [69]. به جز عوامل فشار شیمیایی و فیزیکی که می‌توانند مقدار و ترکیب لیپید توده زیستی ریز جلبک را تغییر دهند، روش‌های استخراج نیز می‌توانند به طور مشخص بر بازده لیپید تأثیر گذار باشند. استخراج لیپید ریز جلبک معمولاً با دو گام دنبال می‌شود: شکستن سلول (که به شدت به شکل، اندازه و ساختار دیواره سلول وابسته است) و استخراج توسط حلال (که به ترکیب لیپید بستگی دارد). استخراج چربی بسته به گونه جلبک به روش‌های متفاوتی انجام می‌شود [70]. برخی از ریز جلبک‌ها می‌توانند روغن استاندارد مشابه با سایر محصولات نباتی ارائه کنند (جدول (1-2)) که می‌تواند با ویژگی‌های بیودیزل تطابق داشته باشد [17] و موجب می‌شود ویژگی‌های فیزیکی سوخت بیودیزل حاصل از روغن ریز جلبک، به طور کلی، با سوخت دیزل قابل مقایسه ‌باشد (جدول (1-3)).

جدول (1-2): مقایسه خصوصیات روغن ریز جلبک‌ها با سایر روغن‌های گیاهی[50]

گرمای احتراق

(گرم/کیلو ژول)

گرانروی

(سانتی پوآز در 40 درجه سانتی‌گراد)

روغن

30/38

38

نخل

52/38

33

کانولا

---

31

ذرت

37/38

26

سویا

72/38

6/36

ریز جلبک

 

1-6- تولید توده زیستی ریز جلبک

هزینه تولید توده زیستی از ریز جلبک معمولاً بیشتر از رشد گیاهان می‌باشد. رشد از طریق فتوسنتز نیازمند نور، دی اکسید کربن، آب و نمک‌های غیر آلی می‌باشد. دما معمولاً باید بین 30-20 درجه سانتی‌گراد ثابت باشد. برای کاهش هزینه‌ها علی رغم تغییرات فصلی و روزانه شدت نور، تولید بیودیزل باید بر پایه استفاده از نور خورشید باشد. محیط رشد باید حاوی نمک‌های غیر آلی باشد که سلول‌های جلبکی را تشکیل می‌دهند. عناصر حیاتی شامل نیتروژن، فسفر، آهن و در برخی موارد سیلیکون می‌باشد. حداقل میزان مواد مغذی مورد نیاز را می‌توان با استفاده از فرمول تقریبی مربوط به توده زیستی ریز جلبک که CO0.48H1.83N می‌باشد محاسبه نمود [71]. مواد مغذی مثل فسفر باید بیش از اندازه محاسبه شده فراهم باشد زیرا فسفات با یون‌های آهن تشکیل کمپلکس داده و در نتیجه همه فسفر وارد فرایند بیولوژیکی نمی‌شود. معمولاً از آب دریا که در آن از نیترات و فسفات به عنوان مکمل استفاده شده برای رشد ریز جلبک‌ها استفاده می‌شود [72].

جدول (1-3): مقایسه خواص بیودیزل حاصل از ریز جلبک، سوخت دیزل و استاندارد [50] ASTM

بیودیزل مطابق استاندارد ASTM

سوخت دیزل

بیودیزل روغن جلبک

خصوصیات

9/0-86/0

838/0

864/0

دانسیته (لیتر/کیلوگرم)

5 – 5/3

1/4 – 9/1

2/5

گرانروی (سانتی استوک در دمای C°40

حداقل 100

75

115

نقطه فلش (°C)

-

50- تا 10

12-

نقطه جامد شوندگی (°C)

تابستان حداکثر 0 و زمستان حداکثر 15-

3- (حداکثر 7/6-)

11-

نقطه مسدود شدن فیلتر سرد (°C)

حداکثر 5/0

حداکثر 5/0

374/0

عدد اسیدی (میلی گرم KOH)

-

45 - 40

41

گرمای احتراق

-

81/1

81/1

نسبت هیدروژن به کربن

توده زیستی ریز جلبک تقریباً حاوی 50% کربن به ازای واحد وزن خشک آن است. همه این کربن توسط دی اکسید کربن تأمین می‌شود. برای تولید 100 تن توده زیستی جلبک به 183 تن دی اکسید کربن نیازمندیم. دی اکسید کربن باید به طور پیوسته در طول روز به عنوان خوراک وارد محیط رشد شود. خوراک دهی کنترل شده با توجه به سیگنال‌های دریافتی از سنسورهای pH، کاهش دی اکسید کربن و تغییرات pH را به حداقل می‌رساند [73]. برای تولید بیودیزل می‌توان از بخشی از دی اکسید کربن آزاد شده از سوختن سوخت‌های فسیلی در نیروگاه‌ها استفاده نمود [74]. این دی اکسید کربن اغلب با هزینه کم در دسترس می‌باشد.

برای تولید توده زیستی ریز جلبک در مقیاس بزرگ، معمولاً از کشت پیوسته در طول روز استفاده می‌شود. در این فرایند، محیط کشت تازه با دبی ثابت وارد شده و همان مقدار ریز جلبک به صورت پیوسته خارج می‌شود [75]. خوراک دهی در طول شب متوقف می‌شود. اما عمل اختلاط محیط باید ادامه یابد تا از ته نشینی توده زیستی جلوگیری شود [75]. 25% توده زیستی تولید شده در طول روز ممکن است به دلیل تنفس در شب از بین برود. مقدار این از بین رفتن به شدت نوری که توده زیستی تحت آن رشد کرده، دمای محیط رشد و دمای هوا در شب بستگی دارد. تنها روش‌های قابل اجرا برای تولید ریز جلبک در مقیاس وسیع استفاده از استخر [76] و بیورآکتورهای نوری لوله‌ای [77] می‌باشد.

1-6-1- استخرها

استخر از چند کانال گردشی بسته که عمق آن معمولاً 3/0 متر است تشکیل شده است. عمل اختلاط و چرخش توسط یک چرخ پره دار متحرک ایجاد می‌شود. جریان آب توسط بافل هایی که در کانال تعبیه شده است هدایت می‌شود. این کانال‌ها معمولاً از بتن ساخته شده و توسط پلاستیک سفید از هم جدا می‌شوند. در طول روز، محیط کشت به صورت پیوسته جلوی چرخ پره دار یعنی جایی که جریان آغاز می‌شود وارد می‌شود. محصول پس از کامل کردن یک دور در پشت چرخ پره دار جمع آوری می‌شود. چرخ پره دار همواره در حال چرخش است تا از ته نشینی جلوگیری کند. استخرها برای کشت ریز جلبک‌ها از سال 1950 مورد استفاده قرار گرفته‌اند. تجربیات بسیار زیادی در مورد نحوه عملکرد و مهندسی این استخرها وجود دارد. وسیع‌ترین استخر تولید توده زیستی زمینی به مساحت 440000 متر مربع را اشغال کرده است [78].

در استخرها، سرد شدن آب فقط توسط عملیات تبخیر حاصل می‌شود. دما، روزانه و در فصل‌های مختلف متغیر است. مقدار آب از دست رفته حاصل از تبخیر قابل توجه می‌باشد. به دلیل اتلاف زیاد، بهره وری استخرها از نظر استفاده از دی اکسید کربن بسیار کمتر از فتوبیورآکتورها می‌باشد. میزان بازده در اثر آلوده شدن استخر توسط جلبک‌های ناخواسته و میکروارگانیسم های دیگر تحت تأثیر قرار می‌گیرد. در استخرها غلظت توده زیستی پایین باقی می‌ماند زیرا آب درون استخرها به خوبی مخلوط نمی‌شود و همچنین نقاط تاریک در آن به وجود می‌آید.

این استخرها هزینه کمتری نسبت به فتوبیورآکتورها دارند زیرا هزینه کمتری برای ساخت و عملکرد آن نیاز است. گرچه این استخرها دارای هزینه کمتری می‌باشند ولی از نظر تولید توده زیستی دارای بازدهی کمتری نسبت به فتوبیورآکتورها می‌باشند.

[1]Fossil fuels

[2]Greenhouse gases (GHGs)

[3]Biosphere

[4]First generation biofuels

[5]Second generation biofuels

[6]Biofuel

[7]Biomass

[8] Bagasse

[9] Cellulose

[10] Hemicellulose

[11] Lignin

[12]American Standard and Testing Method

[13]Mono alkyl esters

[14]Fatty acid

[15] Laurel

[16] Microalgae

[17]Babassu

[18]Karanja

[19]Prokaryotic microalgae

[20]Cyanobacteria

[21]Eukaryotic microalgae

[22]Green algae

[23]Red algae

[24]Diatoms

[25]Autotrophic

[26]Heterotrophic

[27]Mixotrophic

[28]Adenosine triphosphate (ATP)

[29]Chlorella vulgaris

[30] Spirulina maxima

[31]Chlamydomonas reinhardtii

[32]Nannochloropsis sp.

[33]Neochloris oleoabundans

[34]Scenedesmus obliquus

[35]Nitzchia sp.

[36]Schizochytrium sp.

[37]Chlorella protothecoides

[38]Dunaliella tertiolecta

[39]teriacylglycerols (TAG)

[40]PUFA


مبلغ واقعی 54,000 تومان    23% تخفیف    مبلغ قابل پرداخت 41,580 تومان

توجه: پس از خرید فایل، لینک دانلود بصورت خودکار در اختیار شما قرار می گیرد و همچنین لینک دانلود به ایمیل شما ارسال می شود. درصورت وجود مشکل می توانید از بخش تماس با ما ی همین فروشگاه اطلاع رسانی نمایید.

Captcha
پشتیبانی خرید

برای مشاهده ضمانت خرید روی آن کلیک نمایید

  انتشار : ۱۰ اسفند ۱۳۹۶               تعداد بازدید : 67

برچسب های مهم

کسب درآمد اینترنتی 300000 تومان در خانه در کمتر از 30

کسب درآمد اینترنتی 300000 تومان در خانه در کمتر از 30

این محصول آپدیت شد تاریخ 1397/01/27 بسم الله الرحمن الرحیم سلام در دنیای اینترنت خیلی از آدم ها هستند که دوست دارند کسب درآمد کنند و به خیلی چیزها و ایده ها فکر میکنند . همه ما دوست داریم در کمترین زمان بهترین درآمد را داشته باشیم مثلا یک فرد به طور میانگین اگر 12 ساعت کارکند و ...

کسب درامداز اینترنت ماهیانه 8میلیون تومان

کسب درامداز اینترنت ماهیانه 8میلیون تومان

پکیج کسب درآمداسان از اینترنت اپدیت جدید 15 اردیبهشت 1397 مناسب برای تمامی افرادباهرسن ودانشی این فرصت هرگز تکرار نمیشود عجله کنید تضمین100%بازگشت وجه درصورت عدم کسب این مبلغ هدیه ویژه پس از خرید این محصول: 1.نرم افزار کی به وای فای وصله نرم افزاری برای ...

اد ممبر بینهایت ( افزایش ممبر(اعضای) کانال،ربات و

اد ممبر بینهایت ( افزایش ممبر(اعضای) کانال،ربات و

-اد ممبر بینهایت- {افزایش ممبر(اعضای) کانال،ربات و گروه تلگرام و...} Addmember نسخه ویژه(VIP) تمامی و کامل ترین نرم افزار های افزایش ممبر واقعی و فیک و آموزش های آن، که در اینترنت و بازار به قیمت های بالا به فروش می رسد را یک جا و مرتب و منظم به همراه راهنما در هر بخش، با قیمتی کم در ...

افزایش قد با متد گرو تالر داینامیک

افزایش قد با متد گرو تالر داینامیک

بلند قامت بودن یک امتیاز بزرگ برای شماست! سلام بیتا بیات هستم کارشناس فیزیولوژی ورزشی،لازم دانستم قبل از این که شما با روش گرو تالر داینامیک آشنا شوید چند تا نکته رو صادقانه خدمتتان عرض کنم همانطور که تو اینستاگرام(khosh.andam@)نوشتم خیلی اتفاقی با این متد آشنا ...

نرم افزار برنامه ساز اندروید نسخه طلایی

نرم افزار برنامه ساز اندروید نسخه طلایی

نرم افزار برنامه ساز اندروید نسخه طلایی و بدون نیاز به ارتقا توجه :مشکل امضا با کلید دیباگ دراین نسخه کاملا رفع شده و برنامه ها به بازار ارسال می شوند اگر به این مشکل برخوردید ما 10برابر پولتان را پس میدهیم. این نرم افزار بر روی اندروید قابل نصب میباشد 100% مورد تایید ...

مجموعه ی آموزش تعمیر لامپ کم مصرف (از مبتدی تا

مجموعه ی آموزش تعمیر لامپ کم مصرف (از مبتدی تا

کتاب آموزش تعمیر لامپ کم مصرف همانطور كه مي دانيد لامپ هاي كم مصرف بعد از مدتي ديگر روشن نمي شوند و نياز به تعمير دارند در بيشتر اين موارد مي توان با ساده ترين وسايل لامپ را در منزل تعمير كرد این مجموعه دارای 5 کتاب است که در آن نحوه عملکرد و روش های عیب یابی لامپ کم ...

تمامی نرم افزار های اددممبر واقعی و فیک

تمامی نرم افزار های اددممبر واقعی و فیک

تمامی و کامل ترین نرم افزار های افزایش ممبر واقعی وفیک را یک جادریافت کنیدهرکدام از این نرم افزار ها در اینترنت و کافه بازاربه قیمت خیلی بالایی بفروش میرسند. نکته: پورسانت بازاریابی این محصول 60% است نسخه ی 100%تست شده با توجه به فیلترینگ تلگرام 15 اردیبهشت ...

کتاب افزایش ممبر کانال تلگرام

کتاب افزایش ممبر کانال تلگرام

افزایش اعضای کانال تلگرام ، مهمترین دغدغه صاحبان کانال در این شبکه اجتماعی موبایلی است.در این مطلب موثرترین روش های افزایش اعضای کانال تلگرام را به شما آموزش خواهیم داد. در ابتدا ذکر این نکته لازم به نظر می رسد که افزایش اعضای کانال تلگرام ( Telegram ) با روش های غیر معمول ...

مجموعه -صفر تا صد راه اندازی کارگاه جوراب

نام محصول: مجموعه صفرتاصد راه اندازی کارگاه جوراب بافی تهیه کننده: دوران راهبی انتشار: وبسایت بچه‌های نساجی دانشگاه یزد فرمت محصول: کتاب الکترونیکی(PDF) + ویدئو MP4 قابل پخش در: موبایل، تبلت، کامپیوتر و ... مخاطب این بسته آموزشی: تمام افراد مبتدی که حداقل سرمایه ...

دانلود کتاب آموزش خوشنویسی با قلم و خودکار همراه

دانلود کتاب آموزش خوشنویسی با قلم و خودکار همراه

محتوای این مجموعه کامل آموزش خوشنویسی: 1- آموزش خوشنویسی با خودکار 2-سرمشق های خوشنویسی 3- آموزش خط تحریری 4-آداب خوش نویسی فايده اول خوشنويسی: كه روحي و دروني است ٬رويت خط زيبا موجب بهجت روحي و حظ معنوي مي شود و البته بهره معنوي خوشنويس مضاعف و مبتدا است و آثار و بركاتي ...

چگونه هر شخصی را عاشق خود کنیم ارزان

چگونه هر شخصی را عاشق خود کنیم ارزان

کتاب چگونه هر شخصی را عاشق خود کنیم ارزان کتاب چگونه هر شخصی را عاشق خود کنیم ارزان خیلی از وقت ها دوست داشته اید شخص و یا همسر خود را عشق خود نمایید. عاشق شدن به تمام معنا، طوری که هیچ کسی را به اندازه شما دوست نداشته باشد شما را کامل قبول ...

آموزش برنامه نویسی آردوینو

آموزش برنامه نویسی آردوینو

معرفی آردوینو : آردوینو یکی از معروف ترین platform های متن باز است که روی برد های خود از میکروکنترلر های AVR و ARM شرکت atmel استفاده کرده است . هدف اردوینو استفاده از مدار چاپی واحد بود که توانست باعث شود توزیع دهنگان این platform باهم به اشتراک گذاری کد ها و شماتیک پروژه ی ...

تماس و پیامک ناشناس و رایگان با شماره

تماس و پیامک ناشناس و رایگان با شماره

برنامه تماس و ارسال پیام رایگان به دیگران با شماره ناشناس به صورت کاملا رایگان بدون نیاز به روت به وسیله این برنامه میتوانید با شماره دلخواه خود به دیگران زنگ بزنید. یعنی زمانی که شما با دیگران تماس می گیرید شماره دلخواهی که شما در برنامه وارد کرده اید برای شخصی که ...

دانلود پکیج درآمدزایی 400هزارتومن ناچیز در 40دقیقه

دانلود پکیج درآمدزایی 400هزارتومن ناچیز در 40دقیقه

برای درآمدزایی فوق العاده، فقط توضیحات زیر را تا انتها بخوانید. ما درآمد شما را تضمین می کنیم. واقعا ده میلیون تومن درآمد ماهیانه هیچ چیز خاصی نیست. اینقد واسه خودتون بزرگ و دست نیافتنیش نکنین دوستان من، اگه به ضمیرناخودآگاه خودتون القا کردین که اون بزرگه و شما ...

کسب و کار اینترنتی در منزل

کسب و کار اینترنتی در منزل

کسب درآمد میلیونی اینترنتی و تضمینی در منزل جدید ترین و مطمئن ترین روش کسب درآمد در سال 1394 تعهد و ضمانت ما : در عرض فقط یک ساعت اول کسب درآمد نمایید بعد از درآمد آن این مجموعه را خریداری نمایید می دانیم همه ما از مطالب تبلیغاتی و الکی که در مورد کسب و کار اینترنتی است خسته ...

اپلیکیشن سامانه مخابرات همراه

اپلیکیشن سامانه مخابرات همراه

اپلیکیشن فوق العاده و کم یاب سامانه مخابرات با امکانات زیر که گویای محتواست قابلیت استعلام شماره موبایل قابلیت کشف مزاحم تلفنی قابلیت دریافت ریز مکالمات مشترکین تلفن همراه مشترکین حقوقی مشترکین تلفن ثابت پیش شماره ها ...

اینترنت رایگان همراه اول و ایرانسل !!!!!

اینترنت رایگان همراه اول و ایرانسل !!!!!

توجه توجه روش هایی که کاملا قانونی هستند اما جایی آن ها را پیدا نمیکیند این روش ها بسیار ساده و کاربردی هستند و تنها با طی مراحلی ساده شما می توانید در کم تر از دو دقیقه حداقل ۱ گیگ اینترنت رایگان همراه اول و ۱۴ گیگ اینترنت رایگان ایرانسل دریافت کنید. بعضی وقت ها ...

ردیاب شماره موبایل افراد رو نقشه بدن نیاز به Gps

ردیاب شماره موبایل افراد رو نقشه بدن نیاز به Gps

- ردیاب شماره موبایل افراد رو نقشه بدن نیاز به Gps ردیابی و کنترل از از راه دور ، با وارد کردن شماره موبایل نرم افزار ردیاب شماره موبایل کاملا ایرانی و فارسی بدون نیاز به فعال بودن GPS گوشی شما و طرف مقابل با استفاده از این نرم افزار ردیاب شماره موبایل فرزندان و افراد ...

مجموعه -صفر تا صد راه اندازی کارگاه جوراب

مجموعه -صفر تا صد راه اندازی کارگاه جوراب

نام محصول: مجموعه صفرتاصد راه اندازی کارگاه جوراب بافی تهیه کننده: دوران راهبی انتشار: وبسایت بچه‌های نساجی دانشگاه یزد فرمت محصول: کتاب الکترونیکی(PDF) + ویدئو MP4 قابل پخش در: موبایل، تبلت، کامپیوتر و ... مخاطب این بسته آموزشی: تمام افراد مبتدی که حداقل سرمایه 5 میلیونی ...

آموزش کسب درآمد از اینترنت

آموزش کسب درآمد از اینترنت

آیا می دانید؟ یک راز مهم در مورد سایت های کسب درآمد از اینترنت که ممکن است ندانید. می دانید چرا سایت های مختلفی که دیده اید نتوانسته اند به شما کمک کنند کسب درآمد کنید؟حقیقت این است که اکثر این سایت های آموزشی برای کسب درآمد در اینترنت توسط ...

نسخه خطی اشعار و پیشگویی های شاه نعمت الله ولی

نسخه خطی اشعار و پیشگویی های شاه نعمت الله ولی

شاه نعمت‌الله ولی نسخه خطی اشعار و پیشگویی های شاه نعمت الله ولی پر فروشترین کتاب نسخه خطی با بیش از 2000000 فروش تا کنون به دليل استقبال بي نظيز شما كاربران گرامي نسخه خطي فوق فقط تا پايان اسفند ماه با 20% تخفيف به فروش مي رسد و بعد از آن به قیمت ...

دانلود کتاب آموزش ساخت انواع کابینت مدرن MDF

دانلود کتاب آموزش ساخت انواع کابینت مدرن MDF

نوع فایل:PDF زبان:فارسی حجم فایل:18KB در چند دهه اخیر با توجه به افزایش رشد آپارتمان سازی ، تعداد متقاضیان ساخت کابینت نیز افزایش پیدا کرد و با توجه به تغییر ماهیت کابینت ها از فلزی به MDF و تمایل به تغییر مکرر دکوراسیون آشپزخانه از سوی خانواده ها ، کابینت سازی نیز در میان مشاغل ...

رساله کارشناسی ارشد معماری با عنوان «طراحی

رساله کارشناسی ارشد معماری با عنوان «طراحی

رساله کارشناسی ارشد معماری با عنوان «طراحی مجموعه مسکونی با رویکرد ارتقاء تعاملات اجتماعی» (فایل word قابل ویرایش) این پروژه توسط گروه معماری تلار تهیه شده است. از این بابت مشابه آن در وب وجود ندارد. رساله در 157 صفحه تنظمیم شده و دارای 77 منبع است. متن مطابق ...

نرم افزار افزایش بازدید سایت و وبلاگ

نرم افزار افزایش بازدید سایت و وبلاگ

▼ توجه توجه ▼ شما می توانید این نرم افزار را به صورت رایگان از سایت ما دانلود نمایید: app.alosite.net نرم افزار افزایش بازدید سایت نرم افزاری است جهت بالا بردن بازدید سایت یا وبلاگ با ایپی های متفاوت شما میتوانید به جای خرید بازدید از سایت ها از نرم افزار بازدید استفاده کنید ...

کتاب « الفبای جامع ثروت و ثروتمندشدن » برای

کتاب « الفبای جامع ثروت و ثروتمندشدن » برای

قوانین ثروتمند شدن چیست؟ ذهن ثروتمندان چگونه کار می کند؟ وجود ثروت ساز چگونه وجودی است؟ چرا بعضی افراد با اینکه سخت کار می کنند هیچ وقت پولدار نمیشوند؟ ذهن فقرا با ذهن ثروتمندان چه تفاوتی دارد؟ نوع مشاغل ثروتمند شدن شما کدام است؟ چرا اکثر مردم از پیشرفت و بهبود ...

سوال عملی ICDL 2 همراه با جواب - ( سری اول )

سوال عملی ICDL 2 همراه با جواب - ( سری اول )

سوالات عملی ICDL2 همراه با جواب (ویندوز - اینترنت و ایمیل ) تعداد فایل : 7 نوع فایل : Pdf ...

سوال عملی Power Point با جواب

سوال عملی Power Point با جواب

دانلود نمونه سوال قطعی پاورپوینت با جواب تشریحی تعداد فایل : 2 نوع فایل : Pdf ...

چگونه هر کسی را عاشق خود کنیم ؟

چگونه هر کسی را عاشق خود کنیم ؟

چگونه هر کسی را عاشق خود کنیم ؟ خیلی از وقت ها دوست داشته اید شخص و یا همسر خود را عشق خود نمایید. عاشق شدن به تمام معنا، طوری که هیچ کسی را به اندازه شما دوست نداشته باشد شما را کامل قبول داشته باشد و یا می خواهید دل کسی را بدست بیاورید و در این راه همیشه با شکست مواجه شده ...

دانلود فیلم های آموزش رانندگی با ماشین

دانلود فیلم های آموزش رانندگی با ماشین

آموزش رانندگي به زبان فارسي آموزشي كاملا فارسي و صد در صد اورجينال آيا مي خواهيد تمام فوت و فن رانندگي را به طور كامل بدانيد؟ آيا مخواهيد تنها با يكبار امتحان رانندگي قبول شويد؟ آيا چندين بار تست رانندگي داده و قبول نشده ايد؟ بهترين روش آموزش رانندگي در منزل ...

آموزش راه اندازی ماژول GPS با آردوینو

آموزش راه اندازی ماژول GPS با آردوینو

در این فیلم آموزشی تهیه شده قصد داریم به طور کامل و قدم به قدم مراحل راه اندازی ماژول GPS با کامپیوتر و همچنین روش راه اندازی ماژول GPS با استفاده از میکروکنترلر را خدمت کاربران عزیز سایت آموزش دهیم . این مجموعه ی آموزشی برای اولین بار توسط سایت انجمن الکترونیک به زبان ...


مطالب تصادفی

  • استفاده از نشاسته اصلاح شده هیدروکسی پروپیل دی استارچ فسفات به عنوان جایگزین روغن در سس مایونز  ....
  • استفاده از عصاره برگ زیتون به جای آنتی اکسیدان ها و نگهدارنده های سنتزی در سس مایونز و ارزیابی تغییرات فیزیکوشیمیایی .....
  • استخراج لیکوپن از ضایعات گوجه فرنگی.....
  • استخراج پلی ساکارید از برگ گیاه هفت کول و بررسی فعالیت ضد اکسایشی و ضد میکروبی آن....
  • استخراج پروتئین از کنجاله آفتابگردان و بررسی ویژگی‌های عملکردی آن....

بندرعباس

فروشگاه فایل های دیجیتالی کمیاب